Bydgoszcz w marcu 1981 roku. Zobacz niezwykłe nagranie [WIDEO]

Dodano: 08.02.2022 | 11:46

Na zdjęciu: Na nagraniu z marca 1981 roku uwieczniono m.in. budynek Rywala.

Fot. screen z video

Na YouTube pojawiło się nagranie, przedstawiające Bydgoszcz w marcu 1981 roku. Wyjątkowy film pokazuje atmosferę, panującą w mieście po słynnej sesji Wojewódzkiej Rady Narodowej i pobiciu działaczy „Solidarności”.

Materiał został umieszczony na kanale Gdzieś w Polsce – pochodzi on jednak ze zbiorów amerykańskiej agencji prasowej Associated Press. W niedzielę po raz pierwszy został opublikowany na Portalu Kujawskim. My również udostępniamy nagranie, gdyż pokazuje one życie w mieście na początku lat 80. – w dodatku w historycznym okresie Bydgoskiego Marca 1981.

Bydgoski Marzec 1981

19 marca 1981 roku w budynku Urzędu Wojewódzkiego w Bydgoszczy miała miejsce sesja Wojewódzkiej Rady Narodowej, na którą zaproszeni zostali przedstawiciele NSZZ „Solidarność” i mieszkańcy wsi. Związkowcy i chłopi zamierzali domagać się od władz zgody na rejestrację związku zawodowego rolników indywidualnych – należy dodać, że od kilku dni trwał strajk rolników w siedzibie Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego przy ul. Dworcowej 87. Pomimo wcześniejszych zapewnień, związkowcy nie zostali jednak dopuszczeni do głosu, a sesję zakończono.

Rolnicy i przedstawiciele „Solidarności” zaprotestowali przeciwko tej decyzji i pozostali w sali Urzędu Wojewódzkiego. Władze wezwały tam oddziały milicji i ZOMO, które siłą usunęły członków „Solidarności”. Poturbowano kilka osób, a trzech działaczy – Jan Rulewski, przewodniczący Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego NSZZ „Solidarność”, Michał Bartoszcze i Mariusz Łabentowicz trafili do szpitala.

Wydarzenia podczas sesji WRN wywołały ogólnopolski kryzys polityczny. 20 marca w niemal wszystkich bydgoskich zakładach przeprowadzono dwugodzinny strajk ostrzegawczy, a 27 marca stanęły zakłady pracy w całym kraju. Na 31 marca 1981 roku zaplanowano strajk generalny: ostatecznie do niego nie doszło, ponieważ 30 marca podpisano „porozumienie warszawskie”. W jego ramach „Solidarność” wycofała się z organizacji strajku, a władze PRL zobowiązały się wyjaśnić sprawę pobicia związkowców, a także wydać zgodę na rejestrację rolniczej „Solidarności”, co ostatecznie nastąpiło 12 maja 1981 roku.

Jak podkreśla IPN, dramatyzm sytuacji w marcu 1981 r. w Bydgoszczy podsycała świadomość, że w tym samym czasie w Polsce odbywały się manewry wojskowe państw Układu Warszawskiego o kryptonimie „Sojuz ‘81”.

Bydgoski Marzec 1981 – nagranie

Unikatowy film z marca 1981 roku powstał kilka dni po pobiciu działaczy „Solidarności”. W pierwszych ujęciach operator pokazuje budynki Urzędu Wojewódzkiego, a także kolejkę pod kioskiem Ruchu, który znajdował się przy skrzyżowaniu Jagiellońskiej i Konarskiego. Następnie pokazana jest ulica Gdańska i ludzi stojących pod sklepami. Na nagraniu można wyraźnie zobaczyć wiele twarzy – liczymy, że wielu osobom uda się na nim znaleźć siebie lub swoich bliskich. Warto też zwrócić uwagę na ówczesny wygląd „Rywala” czy delikatesy w miejscu restauracji Manekin przy placu Wolności.

Pod koniec filmu pokazano siedzibę „Solidarności” przy ulicy Stary Port. Pod nią i na moście Staromiejskim gromadziły się tłumy. W materiale widzimy też plakat: „Żądamy prawdy o 19 marca”. Autor kilkukrotnie uwiecznił inne materiały „Solidarności”, wieszane w sklepowych witrynach czy na ścianach budynków, a także momenty ich lektury przez mieszkańców Bydgoszczy.

Film przedstawiający Bydgoszcz w marcu 1981 roku można zobaczyć poniżej.